> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://everteta.net/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# Serbi–Israel Dhe Marrëveshja e Fshehtë e Armeve
- URL: https://everteta.net/marreveshja-e-fshehte-e-armeve-serbi-israel/
- Published: 2026-06-09T12:02:02.000Z
- Updated: 2026-06-09T12:02:02.000Z
- Description: Marrëveshja e Fshehtë Serbi–Izrael që Vë Kosovën dhe Shqipërinë në Rreze Goditjeje
- Author: Dorand Vojka
- Tags: Europe, Kombi Shqiptar, Te Fundit, #Import 2026-09-17 02:13

**Marrëveshja e Fshehtë Serbi–Izrael që Vë Kosovën dhe Shqipërinë në Rreze Goditjeje**

Kam kaluar javë të tëra duke bashkuar pjesë të një historie që shumica e kryeqyteteve evropiane do të preferonin të mos e diskutonin hapur. Ajo përfshin armë, teknologji survejimi, miliarda dollarë dhe një marrëdhënie dypalëshe që në heshtje po ridimensionon balancën ushtarake në një nga rajonet më të paqëndrueshme të Evropës. Historia nis me një fotografi.

Më 22 janar 2025, media kroate 24 sata publikoi imazhe që më lanë pa fjalë: paleta me predha artilerie 155 mm të rreshtuara mbi pistën e aeroportit “Nikola Tesla” të Beogradit. Disa orë më vonë, një Boeing 747 izraelit u parkua pothuajse në të njëjtin vend. Predhat u zhdukën. Avioni u largua. Askush në Bruksel nuk tha asnjë fjalë.

Ajo fotografi, rezulton, ishte vetëm sipërfaqja.

**Shifrat që Askush Nuk Do t’i Thotë me Zë të Lartë**

Sipas të dhënave doganore të analizuara nga BIRN dhe Haaretz, eksportet serbe të armëve drejt Izraelit arritën në 42.3 milionë euro në vitin 2024\. Kjo shifër duket e rëndësishme, derisa kupton se përfaqëson një rritje tridhjetëfish krahasuar me vitin pararendës. Dhe 2024-a tashmë ishte histori e vjetër në momentin që nisa të gërmoja këtë çështje. Vetëm gjatë gjashtë muajve të parë të vitit 2025, Serbia i dërgoi Izraelit municione me vlerë 55.5 milionë euro — duke tejkaluar të gjithë vitin rekord 2024 brenda gjysmës së kohës.

Gjashtëmbëdhjetë fluturime ushtarake izraelite u gjurmuan nga Beogradi drejt bazës ajrore Nevatim përmes të dhënave të hapura të fluturimeve. Gjashtëmbëdhjetë. Në një konflikt ku çdo predhë ka rëndësi, këto nuk janë fluturime rutinë logjistike.

Eksportet kalojnë si përmes kompanisë shtetërore Yugoimport SDPR, ashtu edhe përmes të paktën pesë kompanive private serbe, dy prej të cilave — Edepro dhe Romax Trade — kanë shitur drejtpërdrejt te IMI Systems, kompani që që nga viti 2018 është në pronësi të Elbit Systems. Elbit nuk është një aktor i vogël. Është një nga prodhuesit më të mëdhenj të armëve në Izrael dhe është shndërruar në partnerin më të rëndësishëm ushtarak të Serbisë.

Presidenti serb Aleksandar Vuçiç as nuk u përpoq ta fshihte këtë. Në një intervistë për Jerusalem Post, ai kujtoi momentin kur marrëdhënia u kristalizua:

“Në mbrëmjen e datës tetë, morëm një mesazh nga Izraeli: ‘Na duhen këto dhe këto gjëra. Nuk jemi plotësisht të përgatitur, na duhen sa më shpejt.’ Kam qenë ministër i mbrojtjes dhe e di si funksionon — leje nga ministri të ndryshme, agjenci sigurie dhe inteligjence, institucione shtetërore dhe joshtetërore… Dhe ne i mblodhëm të gjitha brenda katër ditësh dhe e kryem punën.”

Më pas ai shtoi diçka që do të duhej të kishte ndezur alarmin në të gjitha kancelaritë evropiane: “Sot, unë jam i vetmi në Evropë që tregtoj municion ushtarak me Izraelin.”

E tha me krenari.

**Çfarë Dërgon Izraeli në Këmbim**

Kjo nuk është një marrëdhënie njëkahëshe — dhe pikërisht kjo e bën atë kaq vendimtare për Ballkanin Perëndimor.

Në fund të vitit 2024, Serbia konfirmoi një marrëveshje prej 335 milionë dollarësh me Elbit Systems, që përfshin platformën e artilerisë raketore PULS (Precise & Universal Launching System) dhe dronët Hermes 900\. Sistemi PULS nuk është një blerje ceremoniale. Ai mund të lëshojë raketa Accular me rreze 35–40 km, raketa Extra që arrijnë 150 km, si dhe raketa balistike Predator Hawk, të afta të godasin objektiva deri në 300 kilometra larg.

Për këdo që ka një hartë të Ballkanit përpara vetes, kjo shifër e fundit meriton vëmendje serioze. Treqind kilometra nga territori serb mbulojnë të gjithë Kosovën dhe pjesë të konsiderueshme të Shqipërisë.

Droni Hermes 900, ndërkohë, është e njëjta platformë që Izraeli ka përdorur në operacionet e tij — një UAV taktik për çdo kusht atmosferik, i ndërtuar për zbulim, survejim dhe goditje precize, i aftë të mbajë raketa antitank Spike kur është e nevojshme.

Më pas, në gusht 2025, Elbit Systems njoftoi një kontratë prej 1.64 miliardë dollarësh me një shtet evropian të paemëruar. Media izraelite e biznesit Calcalist identifikoi blerësin si Serbinë. Paketa përfshin sisteme dronësh luftarakë të drejtuar nga inteligjenca artificiale, kapacitete të luftës elektronike, sisteme të avancuara ISTAR (inteligjencë, survejim, identifikim objektivash dhe zbulim), inteligjencë sinjalesh, pajisje elektro-optike dhe sisteme shikimi nate.

Qartë: Serbia nuk po blen vetëm armë, por një arkitekturë të plotë të superioritetit informativ në fushëbetejë.

**Paralajmërimi i Milanoviçit**

Në fillim të shkurtit 2026, presidenti kroat Zoran Milanoviç tha publikisht atë që të tjerët vetëm e kishin pëshpëritur në takime të mbyllura. Ndërsa ministri i tij i mbrojtjes ndodhej në Tel Aviv për të diskutuar bashkëpunimin ushtarak, Milanoviç e ndërpreu atë — publikisht dhe pa asnjë ndjesë:

“Për shkak të sjelljes së papranueshme të ushtrisë izraelite dhe shkeljes së paprecedentë të të gjitha normave të së drejtës humanitare ndërkombëtare, kam urdhëruar ndërprerjen e çdo bashkëpunimi mes Forcave të Armatosura Kroate dhe ushtrisë izraelite.”

Por pjesa e deklaratës që meriton edhe më shumë vëmendje — veçanërisht në Tiranë dhe Prishtinë — erdhi më pas:

“Serbia po blen armë në sasi të mëdha — dhe kush i integron këto sisteme? Izraeli. Industria izraelite e mbrojtjes, shërbimet izraelite të sigurisë. A duam që Izraeli të jetë zotëruesi i informacionit më të ndjeshëm të sigurisë kombëtare të Serbisë — dhe njëkohësisht të Kroacisë?”

Kjo nuk është një figurë retorike nga një politikan i njohur për provokime. Ajo pasqyron një shqetësim real dhe të dokumentuar të inteligjencës: kur një kontraktor i huaj i mbrojtjes integron sisteme të avancuara armësh, ai zakonisht ruan akses të privilegjuar në arkitekturën operative, rrjedhat e të dhënave dhe potencialisht në infrastrukturën e komunikimit të lidhur me ato platforma.

**Dimensioni i Survejimit**

Historia e armëve konvencionale është mjaft shqetësuese më vete. Dimensioni i teknologjisë së survejimit është edhe më i errët.

Amnesty International publikoi prova forenzike që tregojnë se autoritetet serbe kanë përdorur produktet izraelite Cellebrite UFED për të anashkaluar mekanizmat e sigurisë së Android gjatë intervistave policore, duke instaluar fshehurazi spyware — konkretisht një mjet të quajtur “NoviSpy” — në pajisjet e aktivistëve. Një aktivist përshkroi pasojat:

“Gjatë dy javëve pas… ata panë gjithçka. Fëmijën tim duke u larë, fotografitë që ndanim me gjyshërit — çdo detaj.”

Pas raportit të Amnesty-t, Cellebrite njoftoi masa për pezullimin e kontratës me autoritetet serbe.

Edhe më tronditëse: dy gazetarë të BIRN-it — e njëjta media që po hetonte shitjet serbe të armëve drejt Izraelit — u identifikuan nga Amnesty International si objektiva të spyware-t Pegasus të NSO Group në shkurt 2025\. Amnesty theksoi qartë se “abuzimi me Pegasus në Serbi ndodhi paralelisht me raportimet mbi zgjerimin e eksporteve ushtarake midis Izraelit dhe Serbisë.”

NSO Group refuzoi të konfirmojë ose mohojë Serbinë si klient.

Nënkuptimi nuk është i fshehtë. Gazetarët që hetonin tregtinë e armëve u survejuan duke përdorur teknologji nga i njëjti shtet që furnizonte ato armë. Nëse kjo përfaqëson veprim të koordinuar apo një rastësi shqetësuese, nuk mund ta provoj me siguri. Por modeli ekziston, është i dokumentuar dhe i verifikuar forenzikisht.

**Çfarë Do të Thotë Kjo për Shqipërinë dhe Kosovën**

Çdo analist sigurie në rajon e di se Serbia nuk po i blen këto sisteme armësh për t’u mbrojtur nga Rusia. Llogaritja e kërcënimit në Beograd ka qenë gjithmonë e drejtuar nga jugu dhe juglindja — drejt Kosovës, ku tensionet janë realitet i përditshëm, dhe drejt një marrëdhënieje me Shqipërinë të ndërtuar mbi shtresa mosbesimi historik.

Rrezja prej 300 kilometrash e sistemit PULS nuk është një shqetësim teorik. Ajo është një aftësi konkrete ushtarake që mbulon të gjithë territorin e Kosovës dhe depërton thellë në Shqipëri. Sistemet e zbulimit të integruara me inteligjencë artificiale, të përfshira në paketën prej 1.64 miliardë dollarësh, do t’i jepnin Serbisë kapacitete inteligjence në fushëbetejë shumë përtej çdo gjëje që aktualisht disponojnë Kosova apo Shqipëria.

Dhe paralajmërimi i Milanoviçit ka një dimension që shkon përtej balancës tradicionale ushtarake: nëse Izraeli i integron këto sisteme, ai potencialisht mban çelësat e arkitekturës së tyre operative. Kjo ngre pyetje jo vetëm për sovranitetin e Serbisë mbi infrastrukturën e saj ushtarake, por edhe për atë që një aparat i sofistikuar i inteligjencës së huaj mund të vëzhgojë — ose të ndikojë — në një rajon ku këto sisteme do të përdoren.

Shqipëria dhe Kosova janë anëtare ose partnere të NATO-s. Ato kanë angazhime aleance dhe akses në mekanizma të mbrojtjes kolektive. Por mekanizmat nuk janë e njëjta gjë me ndërgjegjësimin, dhe ndërgjegjësimi nuk është e njëjta gjë me përgatitjen.

Kjo histori — një marrëdhënie dypalëshe armësh me vlerë gati dy miliardë dollarë, e shoqëruar me abuzime të dokumentuara të survejimit ndaj gazetarëve që e hetuan atë, në një rajon ku plagët e viteve ’90 nuk u mbyllën kurrë plotësisht — meriton vëmendje të qëndrueshme nga vendimmarrësit në Tiranë dhe Prishtinë.

Armët tashmë janë mbi pistë. Pyetja është nëse dikush po vëzhgon.