> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://everteta.net/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# Trump u kërkoi vendeve të largohen nga Gjykata Penale Ndërkombëtare. Shqipëria është njëra prej tyre
- URL: https://everteta.net/trump-u-kerkoi-vendeve-te-largohen-nga-gjykata-penale-nderkombetare-shqiperia-eshte-njera-prej-tyre/
- Published: 2026-09-22T22:51:53.000Z
- Updated: 2026-09-23T22:27:28.000Z
- Description: Dita e parë e Asamblesë së OKB-së: Guterres, Trump, Macron, Erdoğan, dhe marrëveshja e vitit 2003 që lidh Shqipërinë me të dyja anët e debatit për GJPN-në.
- Author: Dorand Vojka

Nga podiumi i Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara, presidenti amerikan Donald Trump u bëri thirrje të martën, më 22 shtator, të gjitha shteteve anëtare të Gjykatës Penale Ndërkombëtare që të largohen prej saj menjëherë. "U bëj thirrje të gjitha kombeve që janë anëtare të GJPN-së të japin zyrtarisht dorëheqjen nga ky institucion menjëherë", tha ai, duke e cilësuar Gjykatën me fjalën angleze "rogue" – institucion që ka dalë jashtë çdo kontrolli.

Shqipëria është një prej 125 shteteve anëtare të kësaj gjykate. E ratifikoi Statutin e Romës më 31 janar 2003\. Tre muaj më vonë, Tirana nënshkroi me Uashingtonin një marrëveshje me të cilën zotohej të mos i dorëzonte Gjykatës shtetas amerikanë pa pëlqimin e shprehur të Shteteve të Bashkuara. Dhe në shkurt të vitit 2025, pak ditë pasi Trump urdhëroi sanksione ndaj Gjykatës, Shqipëria ishte ndër 79 shtetet që nënshkruan një deklaratë të përbashkët në mbrojtje të saj.

E Vërteta i dërgoi Ministrisë për Evropën dhe Punët e Jashtme dhe Zyrës së Shtypit të Kryeministrit dy pyetje në orën \[ORA\] të 22 shtatorit: a synon Shqipëria të tërhiqet nga Statuti i Romës, dhe a mbetet në fuqi qëndrimi i saj i shkurtit 2025\. Deri në momentin e publikimit, \[PËRGJIGJJA / nuk kishim marrë përgjigje\].

## Dita e parë në Nju Jork

Thirrja për Gjykatën ishte vetëm një rresht në një fjalim prej rreth 38 minutash, në ditën që hapi debatin e përgjithshëm të sesionit të 81-të të Asamblesë. Tema e zgjedhur për këtë vit është "Rindërtimi i besimit, menaxhimi i transformimit: një OKB që jep rezultate për të gjithë". Sesioni nisi më 8 shtator, kur bangladeshasi Khalilur Rahman mori detyrën e kryetarit të Asamblesë.

Debatin e hapi Antonio Guterres, me fjalimin e tij të fundit para liderëve botërorë si Sekretar i Përgjithshëm. Mandati i dytë i tij mbaron më 31 dhjetor. Guterres kërkoi mbikëqyrje globale të inteligjencës artificiale dhe tha se "robotët vrasës nuk duhet të kenë vend në të ardhmen tonë". Fuqive të mëdha u kujtoi se fuqia e tyre "nuk është aq e madhe" sa kujtojnë dhe se forca ushtarake vetëm nuk mjafton për të siguruar paqen. Sipas Reuters, delegatët e duartrokitën gjatë kur mbrojti zgjidhjen me dy shtete për izraelitët dhe palestinezët. Në sallë mungonin presidenti kinez Xi Jinping dhe liderët e Indisë, Afrikës së Jugut dhe Gjermanisë.

Sipas traditës që nga viti 1955, i pari foli Brazili. Presidenti Luiz Inácio Lula da Silva tha se vendi i tij nuk do të lejojë as aktorë të brendshëm, as të huaj, të minojnë zgjedhjet e 4 tetorit, në të cilat ai kërkon mandatin e katërt. Nuk e përmendi Trump me emër.

[Trump e kaloi pjesën më të madhe të fjalimit te Irani](https://everteta.net/irani-po-pergatitet-per-nje-zbarkim-te-forcave-amerikane/). "Kam një vendim të madh për të marrë", tha ai: një marrëveshje që i lejon Iranit të rindërtohet, apo "asgjësimi i Republikës Islamike". Parashikoi se marrëveshja do të vijë pas zgjedhjeve amerikane të mesmandatit. Anëtarët e lartë të delegacionit iranian e bojkotuan fjalimin; sipas Times of Israel, në sallë mbeti vetëm një diplomat i nivelit më të ulët. Kur Trump e quajti Kubën "shtet absolutisht të dështuar" dhe tha se regjimi i saj "do të bjerë", delegacioni kuban u ngrit dhe doli nga salla.

Presidenti amerikan lavdëroi gjithashtu marrëveshjen me Danimarkën dhe Grenlandën për sigurinë e ishullit, të cilën e nënshkroi më vonë po atë ditë me kryeministren daneze Mette Frederiksen dhe kryeministrin e Grenlandës Jens-Frederik Nielsen. Për inteligjencën artificiale tha se Shtetet e Bashkuara refuzojnë "çdo skemë globaliste kontrolli" dhe se teknologjia tani e tutje do të quhet zyrtarisht "Super Inteligjencë". Sulmoi edhe Këshillin e të Drejtave të Njeriut dhe UNESCO-n.

[Presidenti francez Emmanuel Macron](https://everteta.net/franca-drejt-kriminalizimit-te-kritikes-ndaj-izraelit/), në fjalimin e tij të fundit në OKB si president, paralajmëroi kundër kthimit në "ligjin e xhunglës" në marrëdhëniet ndërkombëtare. [Situatën në Gaza e quajti spektakël që i turpëron të gjithë](https://everteta.net/lufta-e-izraelit-ne-tre-fronte/), kërkoi një moratorium të dyfishtë mbi goditjet ndaj infrastrukturës energjetike dhe civile në luftën mes Rusisë dhe Ukrainës dhe propozoi ndërtimin e përbashkët të një modeli të avancuar të inteligjencës artificiale me kod të hapur, të pavarur nga fuqitë e mëdha.

Presidenti turk Recep Tayyip Erdoğan, në fjalimin e tij të 16-të para Asamblesë, tha se OKB-ja po "rrjedh gjak" në Palestinë, Liban dhe Sudan. Kujtoi se presidenti palestinez Mahmoud Abbas mungonte për të dytin vit radhazi, pasi Shtetet e Bashkuara nuk i dhanë vizë. Gjatë fjalimit, anëtarët e delegacionit izraelit dolën nga salla, ndërsa delegacioni palestinez duartrokiti.

## Falënderimi për Gazën dhe "lufta" Kosovë–Serbi

Shqipëria dhe Kosova u përmendën dy herë në fjalimin e Trump. [E para, kur falënderoi vendet që janë angazhuar të dërgojnë trupa, forca policie dhe trajnime për stabilizimin e Gazës](https://everteta.net/ushtaret-shqiptare-ne-gaza-paqeruajtes-apo-pushtues/): Indonezinë, Marokun, Shqipërinë, Kosovën, Kazakistanin, Egjiptin dhe Jordaninë. Fjala që përdori ishte "committed" – janë angazhuar – dhe jo se i kanë dërguar tashmë.

Dallimi ka rëndësi. Projektligji i qeverisë shqiptare për pjesëmarrjen në Forcën Ndërkombëtare të Stabilizimit parashikon deri në 40 ushtarakë, dhe ministri i Mbrojtjes, Ermal Nufi, ka thënë se kontingjenti do të nisë me katër oficerë shtabi. Dy komisione parlamentare e miratuan projektligjin në shtator. Sipas të dhënave publike që gjetëm deri të martën, ai nuk ishte votuar ende në seancë plenare. Kuvendi i Kosovës e miratoi dërgimin e Forcës së Sigurisë së Kosovës më 17 prill, me 89 vota pro, dhe më 7 shtator në Prishtinë u nënshkrua marrëveshja e pjesëmarrjes me komandën e forcës.

Hera e dytë ishte kur Trump renditi tetë konflikte që thotë se i ka përfunduar që nga rikthimi në detyrë. Sipas UN News, mes tyre përmendi edhe atë mes Kosovës dhe Serbisë. Kosova dhe Serbia nuk kanë qenë në luftë të armatosur me njëra-tjetrën që nga qershori i vitit 1999\. Trump nuk shpjegoi se për cilin konflikt e kishte fjalën.

## Çfarë tregojnë dokumentet

Shqipëria e nënshkroi Statutin e Romës më 18 korrik 1998 dhe depozitoi instrumentin e ratifikimit më 31 janar 2003, sipas regjistrit të Asamblesë së Shteteve Palë të Gjykatës. Me këtë, Tirana pranoi juridiksionin e Gjykatës për gjenocidin, krimet kundër njerëzimit dhe krimet e luftës të kryera në territorin e saj ose nga shtetasit e saj.

Më 2 maj 2003, në Tiranë, Shqipëria dhe Shtetet e Bashkuara nënshkruan marrëveshjen që Departamenti i Shtetit e publikon me titullin "International Criminal Court: Article 98". Ajo hyri në fuqi më 7 korrik 2003\. Sipas tekstit, qeveria shqiptare zotohet të mos e dorëzojë apo transferojë në Gjykatë asnjë person të Shteteve të Bashkuara pa pëlqimin e shprehur të qeverisë amerikane, as drejtpërdrejt, as përmes një vendi të tretë. Kryeministri i atëhershëm Fatos Nano e paraqiti nënshkrimin, sipas Radios Evropa e Lirë, si hap për forcimin e partneritetit strategjik me Shtetet e Bashkuara.

Marrëveshjet e këtij lloji marrin emrin nga neni 98 i vetë Statutit të Romës, i cili i lejon Gjykatës të mos kërkojë dorëzimin e një personi kur kjo do të detyronte një shtet të shkelte një marrëveshje ndërkombëtare. Me fjalë të tjera, anëtarësia në Gjykatë dhe marrëveshja me Uashingtonin kanë bashkëjetuar ligjërisht për më shumë se dy dekada.

Më 7 shkurt 2025, pak ditë pasi Trump nënshkroi urdhrin për sanksione ndaj Gjykatës, 79 shtete palë publikuan një deklaratë të përbashkët në mbështetje të saj. Teksti, i publikuar nga qeveria holandeze, paralajmëronte se sanksionet rrisin rrezikun e mosndëshkimit për krimet më të rënda. Shqipëria është e dyta në listën e shteteve që e nënshkruan.

Kosova nuk është palë e Statutit të Romës dhe thirrja e Trump nuk e prek drejtpërdrejt. Gjykata Penale Ndërkombëtare nuk duhet ngatërruar me Dhomat e Specializuara të Kosovës, të cilat gjithashtu kanë seli në Hagë, por janë gjykatë më vete, as me Gjykatën Ndërkombëtare të Drejtësisë, që gjykon mosmarrëveshje mes shteteve.

## Pyetja për Tiranën

Në fjalimin e tij, Trump e justifikoi thirrjen me mbrojtjen e ushtarëve amerikanë: "Nuk do të lejojmë kurrë që pjesëtarët e ushtrisë amerikane apo kushdo tjetër të hetohen ose t'u bëhen gjyqe-spektakël nga një tribunal antiamerikan që nuk ka juridiksion mbi ne". Sipas Times of Israel, ai nuk e përmendi Izraelin, drejtuesit e të cilit përballen me urdhërarreste të Gjykatës.

Thirrja erdhi një ditë pasi Reuters raportoi, duke cituar dy burime, se administrata ka përgatitur sanksione ndaj Gjykatës në tërësi dhe planifikon t'i shpallë së shpejti. Sipas Wall Street Journal, që citoi zyrtarë amerikanë dhe dokumente, sanksionet do të ndalonin shumicën e transaksioneve me Gjykatën pas një periudhe kalimtare.

Nga Berlini, reagimi erdhi po atë ditë. Komisioneri i qeverisë gjermane për të drejtat e njeriut, Lars Castellucci, shkroi në X se krimet më të rënda nuk duhet të mbeten të pandëshkuara dhe se kjo është pikërisht arsyeja pse ekziston Gjykata.

Nga Tirana, deri në momentin e publikimit, nuk kishte asnjë qëndrim publik.

Debati vazhdon të mërkurën, më 23 shtator. Presidenti serb Aleksandar Vučić do të flasë para Asamblesë, sipas zyrës së tij për shtyp. Po atë ditë, Këshilli i Sigurimit mban një seancë të nivelit të lartë për inteligjencën artificiale dhe sigurinë ndërkombëtare, të kryesuar nga ministri francez i Jashtëm Jean-Noël Barrot. Para Këshillit pritet të flasin Yoshua Bengio, bashkëkryetar i panelit shkencor të OKB-së për inteligjencën artificiale, drejtuesi i OpenAI Sam Altman, drejtuesi i Anthropic Dario Amodei dhe drejtuesi i Hugging Face Clément Delangue.

*E Vërteta — aty ku e vërteta gjithmonë fiton.*